2.2 De Blauwe Nar

De werelberoemde straatkunstenaar Banksy maakte in 2022 zeven muurschilderingen in de door Rusland verwoeste regio rond Kyiv. Zo verscheen op de verwoeste gevel van een gebombardeerde flat een meisje dat een handstand maakt op het puin (foto 1). Op een ander kunstwerk is een oude man te zien, hij heeft een judopak aan en wordt door een jongetje op de grond gegooid (foto 2).

Vraag de leerlingen:

• Wat wil Banksy met deze beelden zeggen, denk je?
  Het meisje: 'Menselijke veerkracht die letterlijk uit de ruïnes oprijst.'
  Het judogevecht: 'De oudere man lijkt op de Russische president en judoliefhebber Vladimir Poetin. Het jongetje kun je zien als symbool voor de Oekraïne die zich verzet. Dit beeld belandde later op een Oekraïense postzegel.
• Waarom zouden de muurschilderingen van Banksy belangrijk zijn voor de mensen in de Oekraine?
  Bijvoorbeeld: solidariteit, steun, hoop, aandacht van de wereld voor hun oorlog.

In Banksy’s straatkunst staat het beeld, niet de naam van de maker centraal. Via zijn muurschilderingen voert hij een strijd met de overheden. Zijn werk verschijnt zonder vergunning, wordt gefotografeerd, gedeeld en soms binnen een dag verwijderd. Als zijn werk wordt verwijderd dan krijgt hij nog veel meer aandacht en wordt zijn boodschap voor de wereld een nog groter statement. Het is nog steeds niet bekend wie Banksy is…

‘Als je iets in de openbare ruimte schrijft, praat je eigenlijk tegen iedereen die er langskomt en het leest.’ (fragment uit De jongen die van de wereld hield)

Vraag de leerlingen:

• Weten jullie nog wie 'De Blauwe Nar' was in de voorstelling? Wat deed hij en waarom?
• Vind jij het schrijven op muren een misdaad? Waarom vind je dat?
• Maakt het uit wat je schrijft? Is bekladden hetzelfde als verstandige dingen opschrijven?
• Waar komt Graffiti eigenlijk vandaan?
  
  Graffiti ontstond vooral omdat in de jaren 60 en 70 jongeren zich niet gehoord en gezien voelden. Ze wilden laten zien dat er waren en hun mening geven. Dat deden ze door hun (shuil)naam op te schrijven of door teksten en tekeningen te maken op muren. De letters en tekeningen werden steeds groter en creatiever. Graffiti werd daardoor ook een manier om kunst te maken op plekken waar iedereen het kon zien.

Op het digibord zie je een muurschildering van de bekende Utrechtste graffiti artiest KBTR. Zijn schuilnaam is kabouter maar dan zonder de klinkers.

Opdracht:
Bedenk zelf een korte maar krachtige schuilnaam (dit noemen ze een 'tag' in de streetart community). Denk aan een bijnaam, een afkorting, een hobby. Iets dat past bij jou. Hou het kort, dus kies maximaal een woord van 5 letters.

Ga door op de volgende slide.

Deel A3 vellen uit en laat de leerlingen oefenen met verschillende graffiti-letters. Op de slide zie je een aantal verschillende stijlen. Ronde letters (bubble letters of throw-up), vierkante/strakke letters (bulckbusters of straight letters) en vervormde letters (wildstyle).

Laat de kinderen een stijl kiezen en de letters van hun schuilnaam op papier schrijven.

Tip: Laat de leerlingen eerst schetsen met potlood. Daarna kunnen ze kleur, schaduw, achtergrond toevoegen om de letters nog meer op te laten vallen.